Afval scheiden fabels?

Michel Van der Klooster

HARMONIE SLIKKERVEER GAAT VOOR DUURZAAM 

Er doen heel wat verhalen de ronde over afval scheiden. Daar zitten een aantal hardnekkige fabels tussen. Wij zetten 6 fabels over afval scheiden voor je op een rij en leggen uit hoe het wél zit.

Fabel 1: Na gescheiden inzameling gaat al het afval weer op een hoop

Dat is niet zo. Het is namelijk goedkoper om gescheiden afval te verwerken, dan één hoop gemengd afval. Heel soms worden partijen apart ingezameld afval afgekeurd, maar dat is dan omdat er te veel afval bij zit dat er niet bij hoort. Dat afval kan dan niet meer gescheiden worden verwerkt.

Fabel 2: Afval scheiden in huis is een druppel op de gloeiende plaat

Thuis afval scheiden maakt wel degelijk verschil! Wist je namelijk dat het niet-gerecyclede afval van de bouw, industrie en landbouw bij elkaar minder is dan het niet-gerecyclede afval in huis? In 2015 waren huishoudens goed voor ruim 8.200 miljoen kilo afval.

Fabel 3: GFT scheiden is flauwekul

Soms is het groente- fruit- en tuinafval (gft) te vervuild om gescheiden te worden verwerkt (er zit bijvoorbeeld veel plastic in). Of er is bijna geen gft-afval (omdat bewoners geen tuin hebben bijvoorbeeld). Maar dat betekent niet dat de inzameling overal zinloos is. Zeker in dorpen en wijken met vrijstaande huizen of rijtjeshuizen is gft-inzameling belangrijk. Een flink deel wordt eerst vergist, om er biogas uit te maken. Composteerbedrijven maken er daarna schone compost van, die onder meer gebruikt wordt voor het verbeteren van de grond in plantsoenen.

Fabel 4: Afval scheiden kost meer dan het oplevert

Afval scheiden is waardevol. Niet alleen voor het milieu, maar vaak ook voor onze portemonnee. Ingezameld papier, glas, metaal en textiel leveren geld op: daarmee gaan de kosten van het inzamelen en verwerken naar beneden. Het inzamelen en recyclen van gft tot compost en andere bioproducten is (nog) niet kostendekkend, maar wel goedkoper dan verbranden.Bij plastic is het iets ingewikkelder: door de lage olieprijs is nieuw plastic namelijk goedkoper dan gerecycled plastic. Maar omdat de producenten van plastic verpakkingen meebetalen aan de recycling, is het gescheiden inzamelen en sorteren van plastic toch kostendekkend. Voor het milieu is recyclen in elk geval altijd beter dan verbranden!

Fabel 5: Waarom zit ik zo moeilijk te doen met allerlei bakken? Ze kunnen het afval toch net zo goed achteraf scheiden?

Nascheiding is niet voor elke afvalsoort de oplossing. Papier, gft, textiel en glas kan veel beter gerecycled worden als het gescheiden is ingezameld. Papier dat bij het huisvuil zit, wordt bijvoorbeeld nat en vies: daar kan het recyclebedrijf niets meer mee. Gft in het restafval plakt vast aan ander afval en is daardoor slecht te scheiden, bovendien zit er veel ‘vervuiling’ tussen (bijvoorbeeld kleine stukjes plastic). Apart inzamelen is daarom nodig.

IJzer (blikjes, schroeven) kan wel goed met magneten uit het restafval gevist worden. Maar voor aluminium blikjes is dat veel moeilijker. Omdat je als consument niet altijd weet van welk materiaal je blik of schaaltje gemaakt is, is het goed om al je metalen verpakkingen gescheiden in te leveren.

Alleen voor plastic verpakkingen en drinkpakken maakt het niet zoveel uit of het gescheiden ingezameld wordt of samen met het restafval. Toch kan jouw gemeente goede redenen hebben om dit gescheiden in te zamelen, bijvoorbeeld omdat ze geen nascheidingsinstallatie hebben.

Fabel 6: Blik hoef je niet apart in te zamelen, die halen ze wel uit de verbrandingsresten met magneten

Voor stalen blikken klopt dit inderdaad: die kunnen ze voor 95% uit het huisvuil vissen. Bij aluminium blikken, schaaltjes en folie (30% van alle metalen verpakkingen) gaat dat minder goed, aluminium is namelijk niet magnetisch. Doe jouw blikken, blikjes en aluminium schaaltjes en folie dus bij het plastic en de drinkpakken en check voor de zekerheid hoe jouw gemeente blik inzamelt.